Pokemon Ruby, Sapphire of Emerald. Save verdwijnt na uitzetten. Tijd-events werken niet, berries groeien niet meer. De CR1616 batterij in de cartridge is leeg. Dit gebeurt na ongeveer 10-15 jaar — alle GBA cartridges uit 2002-2004 zijn inmiddels in dit stadium. Deze gids is de complete DIY-vervanging met alle tools, veiligheidstips, en alternatieven als je niet zelf wilt solderen.
Welke GBA games hebben deze batterij?
Niet ALLE GBA games. Alleen games met real-time clock (RTC) mechanics:
- Pokemon Ruby (2003) — CR1616
- Pokemon Sapphire (2003) — CR1616
- Pokemon Emerald (2004) — CR1616
- Pokemon FireRed (2004) — heeft WEL batterij maar alleen voor klok in specifieke post-game items
- Pokemon LeafGreen (2004) — zelfde als FireRed
- Boktai: The Sun Is in Your Hand (2003) — unieke solar-sensor + batterij
- Boktai 2 & 3 — idem
Belangrijk onderscheid: de batterij bewaart de KLOK (RTC), NIET de save-data. Save blijft werken zonder batterij dankzij flash-memory. Maar: berries groeien niet, tijd-events (Shoal Cave tides, bepaalde Pokemon's evolutie-voorwaarden) stoppen. Voor complete gameplay: batterij vervangen.
Wat heb je nodig? Kostenoverzicht
- CR1616 batterij — bij Kruidvat/Etos/Gamma of online bij Conrad/tinytronics.nl
- CR1616 met soldeer-oogjes (aanbevolen) — bij AliExpress/eBay, voorkomt dat je direct op de batterij moet solderen (wat gevaarlijk kan zijn)
- Tri-wing schroevendraaier (Y-bit) — bij Amazon, Gamma, Conrad. Nintendo gebruikt PROPRIETARY schroeven om cartridges dicht te houden.
- Soldeerbout 15-25W — als nieuwe aankoop. Fluks AS-12 of vergelijkbaar.
- Soldeertin (dun, 0,5-0,8mm)
- Optioneel: soldeer-flux, kneedbare hars-mat, solderzuiger
- Tijd: 15-20 minuten (eerste keer 30-45 min)
Stap-voor-stap vervanging
- Tri-wing losschroeven: 1 schroef aan achterkant cartridge. Voorzichtig uit het kunststof halen.
- Cartridge openen: plastic clips aan zijkant voorzichtig losmaken met dunne plastic spudger (kredietkaart werkt ook).
- PCB eruit halen: de groene circuit-board glijdt er voorzichtig uit. NIET aan chips trekken.
- Lokaliseer oude batterij: ronde zilveren knoopcell, vaak onder een sticker bedekt. Batterij zit vast met twee soldeer-oogjes aan PCB.
- Noteer + en - kant: zeer belangrijk! Foto maken met je telefoon voor referentie. De platte kant is + (plus), de andere -. Op PCB staat meestal "BAT+".
- Oude batterij lossolderen: verhit één soldeeroog met bout, til batterij weg. Herhaal met tweede oog. NIET de soldeerbout langer dan 3 seconden op één plek (beschadigt PCB).
- Oude soldeerresten opzuigen met solder-zuiger of zuiglint als aanwezig.
- Nieuwe batterij plaatsen: met soldeer-oogjes pakkertje vorm, richt + en - exact zoals origineel.
- Solderen: breng klein beetje nieuw soldeer aan op elk oog, niet te veel.
- Test met multimeter (optioneel): batterij moet 3,0-3,2 volt geven tussen + en -. Lager dan 2,8V = slechte of verkeerd gepolariseerde batterij.
- PCB terugplaatsen in cartridge.
- Schroef terug met tri-wing.
- Test in GBA/DS: start Pokemon Ruby/Sapphire, check of "internal battery has run dry" melding verdwenen is. Save-screen moet tijd/datum kloppen.
Veiligheid bij solderen
- Werk in goed geventileerde ruimte — soldeer-damp is licht giftig
- Draag oogbescherming (spatterende druppels soldeer kunnen ontsnappen)
- Soldeerbout-stand altijd gebruiken, leg nooit direct op tafel
- Anti-statische polsband aanbevolen (PCB is gevoelig voor statische elektriciteit)
- NIET direct op knoopcell solderen zonder soldeer-oogjes — risico op explosie bij oververhitting
Alternatieven als je niet zelf wilt solderen
- Battery-holder mod: voor een plastic batterij-houder waar je CR1616 in klikt (geen solderen nodig om te vervangen in toekomst). Wel eenmalig solderen om de houder te monteren.
- Game-reparatie winkels: per cartridge. Nederland: Console Corner (Amsterdam), Retrobit (Utrecht), Gameshop-fix.nl. Stuur op, krijg terug binnen 1-2 weken.
- Koop gewoon een cartridge met verse batterij: bij Gameshop Enter vervangen we batterijen bij alle inkoop-games waar nodig. Prijsverschil minimaal, gedoe nul.
- Emulatie als alternatief: mGBA emulator + game-dump. Legaal grijs gebied (je moet origineel bezitten). Geen fysieke cartridge-feel maar wel oplossing voor dode batterijen.
Wat als save echt verdwenen is?
Als je save WEL is verdwenen (niet alleen klok): dan is flash-memory of SRAM kapot, niet de batterij. Deze kun je NIET eenvoudig vervangen. Opties:
- Flash-chip replace door professional
- Cartridge als collectors-item houden (werkt nog voor nieuwe saves, alleen oude is weg)
- Ruilen voor een werkende exemplaar bij gespecialiseerde webshop
Preventie voor toekomstige batterij-problemen
- Speel je game af en toe (1x per 6 maanden) — actieve gebruik houdt klok-chip alert
- Bewaar cartridges op kamertemperatuur, niet in zolder/kelder
- Vermijd extreme koude (<5°C) — batterij-levensduur daalt
Tips van Gameshop Enter
Uit onze inkoop-ervaring: van elke 10 GBA Pokemon Ruby/Sapphire/Emerald-cartridges heeft er 7-8 inmiddels een lege batterij (games uit 2003-2004, dus 22+ jaar oud). Wij vervangen standaard bij inkoop. Een vervangen batterij gaat opnieuw 10-15 jaar mee, dus je bent veilig tot 2035+.
Verwante gidsen: Pokemon save vervangen. Cartridges schoonmaken. GBA batterij DIY. Collecties: GBA games, Pokemon games. Ruil oude games in.