Drie Pokemon Mystery Dungeon games op DS, allemaal in zelfde wereld. Welke kopen? Korte conclusie: Explorers of Sky is de definitieve versie.
De drie games
Explorers of Time / Explorers of Darkness (2008)
- Twee versies, vergelijkbaar met Pokemon Diamond/Pearl model
- Time exclusives: Stantler, Hitmonlee, Mawile
- Darkness exclusives: Murkrow, Hitmonchan, Sableye
- Identiek verhaal, kleine roster verschillen
Explorers of Sky (2009) — DEFINITIVE
- Bevat ALLES uit Time + Darkness
- 5 extra special episodes — backstory voor andere personages
- 14 nieuwe playable Pokemon
- Verbeterde animaties, betere balans
- Iets duurder maar 100% beter
Prijzen 2026
| Game | Cartridge | CIB |
|---|---|---|
| Explorers of Time | ||
| Explorers of Darkness | ||
| Explorers of Sky |
Sky is €flink duurder maar bevat letterlijk ALLES van de andere twee plus extra. No-brainer.
Wat maakt deze games zo geliefd?
- Verhaal: vaak genoemd als beste Pokemon verhaal ooit. Mensen huilen letterlijk bij de eindscene.
- Rescue mechanics: dynamic dungeon generation, geen 2x dezelfde run
- Karakters: jouw partner Pokemon krijgt persoonlijkheid, voelt als vriend
- Soundtrack: één van de beste Pokemon OST's ooit (vooral Time Gear theme)
Voor wie is dit?
Roguelike fans: Sky combineert Pokemon catching met roguelike dungeons.
Pokemon fans die meer story willen: dit is geen mainline maar emotioneel veel sterker.
Niet voor: mensen die snel actie willen. Dungeons kunnen langzaam zijn.
Authenticiteit
PMD games worden vervalst, vooral Sky. Check:
- Tri-wing schroef
- Cartridge gewicht ~3.6g
- Label print scherpte
- PCB met Nintendo logo
Special episodes in Sky uitgelegd
De 5 extra special episodes zijn unieke side-stories die alleen in Explorers of Sky bestaan. Ze geven backstory aan secondaire characters:
- Bidoof's Wish (15 min) — perspectief van team Bidoof, light-hearted intro
- Igglybuff the Prodigy (30 min) — Wigglytuff's jeugd vóór hij Guildmaster werd
- Today's Oh My Gosh (45 min) — een dag met team Charm (Lopunny, Medicham, Salamence)
- Here Comes Team Charm! (1u) — origin van team Charm, hun eerste avontuur
- In the Future of Darkness (4-6u) — de meest geliefde — vertelt het verhaal vóór de hoofdgame, vanuit de partner Pokemon's perspectief. Veel spelers vinden dit emotioneel sterker dan het hoofdverhaal.
Totale extra content: 6-9 uur. Voor PMD-fans: alleen al deze episodes rechtvaardigen Sky boven Time/Darkness.
De 14 nieuwe playable Pokemon in Sky
Sky voegde Pokemon toe die in Time/Darkness niet beschikbaar waren als player-character: Riolu, Lucario (na evolutie), Phanpy, Vulpix, Eevee, Munchlax, Shinx, Buneary, Drifloon, Buizel, Pachirisu, Spheal, Wooper, Cranidos. Dit verdriedubbelde de partner-keuzemogelijkheden — voor de personality-quiz die je starter bepaalt is dit een enorm verschil.
Andere PMD games in de serie
Voor de volledigheid:
- Pokemon Mystery Dungeon: Red Rescue Team / Blue Rescue Team (GBA/DS, 2005) — eerste in de serie, simpeler dan Time/Darkness/Sky maar charmant. Red op GBA, Blue op DS — content identiek behalve Pokemon-roster.
- Pokemon Super Mystery Dungeon (3DS, 2015) — laatste in serie tot Rescue Team DX. Mooie graphics maar verhaal minder geliefd dan Sky. nu.
- Pokemon Mystery Dungeon: Rescue Team DX (Switch, 2020) — moderne remake van Red/Blue Rescue Team. Vervangt origineel voor moderne spelers. nieuw.
Verhaal-content per versie
Time en Darkness (2008) zijn nagenoeg identiek qua hoofdverhaal — alleen exclusieve Pokemon en kleine plot-variaties verschillen. Sky (2009) is een uitgebreide versie met:
- Special Episodes: 5 extra side-stories met andere personages (Bidoof, Igglybuff, Sunflora, Wigglytuff, Grovyle). Goed voor 10-15 uur extra content.
- Shaymin als hoofdpartner: keuzeoptie als starter, niet beschikbaar in Time/Darkness.
- Sky Jukebox: alle muziek vrij speelbaar, nostalgia-trip voor verzamelaars.
- Uitgebreide post-game: meer dungeons, meer ruil-mogelijkheden, meer recruit-opties.
Welke versie kiezen?
Voor eerste keer spelen: Sky (DS, 2009). De extra content rechtvaardigt de hogere prijs. Voor budget-spelers: Time of Darkness (DS, 2008) — identiek hoofdverhaal voor 30-50% lagere prijs.
Voor verzamelaars: alle drie verschillen genoeg om te bezitten. Sky is zeldzamer omdat productie korter liep (2009-2011, terwijl Time/Darkness al sinds 2008 in omloop waren).
Hardware-compatibiliteit
Alle drie zijn DS-cartridges, werken native op DS, DS Lite, DSi, DSi XL, en alle 3DS-modellen. Op 3DS draaien ze zonder 3D-effect (DS-titels zijn 2D). Save-bestanden zijn DS flash memory — geen batterij-problemen zoals bij GBA Pokemon.
Prijzen 2026
| Versie | Los (goed) | CIB | Sealed |
|---|---|---|---|
| Time | |||
| Darkness | |||
| Sky |
Speeltijd verwachting
Hoofdverhaal Time/Darkness: 25-35 uur. Sky met Special Episodes: 40-60 uur. Volledige dungeons + post-game: 80-150 uur. Voor RPG-fans is dit een van de langste DS Pokemon-ervaringen, vergelijkbaar met HeartGold/SoulSilver in speeltijd.
Veelgestelde vragen
Spelen op 3DS?
Ja. Originele 3DS, 3DS XL, New 3DS XL, en 2DS spelen allemaal DS games — inclusief PMD Time/Darkness/Sky. Geen 3D-effect (DS-games zijn 2D), maar werkt perfect. DS Lite blijft de "authentieke" ervaring met fysieke knoppen die specifiek voor DS-games ontworpen zijn.
Stijgt Sky in waarde?
Ja, snel. PriceCharting toont gemiddeld in 2020, losse cartridge in 2024. Verwacht in 2028 door cult-status, beperkte productie, eShop closure (Time/Darkness waren ook eShop-DSiWare downloadable, nu niet meer mogelijk). CIB Sky is — als je de doos kunt vinden, doe het nu.
Volgorde spelen?
Sky alleen — bevat 100% van Time/Darkness plus extra content. Tenzij je een verzamelaar bent en alle drie wilt: Time/Darkness los hebben puur historische waarde. Voor spelers: Sky is voldoende én definitief.
Save batterij in PMD?
PMD games hebben GEEN interne batterij — ze gebruiken flash-memory voor saves. Dat betekent: saves blijven permanent bewaard, ook na 20+ jaar. Anders dan Pokemon Gen 1/2 (Game Boy) waar batterij na 25 jaar leeg loopt. PMD: koop met vertrouwen, save-data is veilig.
Werkt Wonder Mail / Mystery Dungeon online?
Wonder Mail (password-systeem voor extra missies) werkt nog 100%. Online Wi-Fi rescue-functies (vrienden uit dungeons redden) werkten via Nintendo Wi-Fi Connection — die ging offline 20 mei 2014. Lokale Wi-Fi rescue tussen vrienden werkt nog steeds als beide spelers DS'es vlak bij elkaar hebben.
Hoe lang duurt het hoofdverhaal?
Time/Darkness: 25-35 uur main story, 50+ uur post-game (Spinda's Cafe, Special Episodes in Sky niet inbegrepen). Sky: 30-40 uur main + 6-9 uur Special Episodes + 100+ uur post-game met breeding nieuwe Pokemon-recruits. Voor 100%: 200+ uur.
Bekijk Pokemon games of DS games. Verder lezen: Sky kopen NL, Pokemon koopgids, PMD complete koopgids, PMD welke kopen overzicht.